ਅਸਾਮ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 25 ਜੂਨ 2016 ਨੂੰ ₹48,65,148 ਰੁਪਏ ਦੀ ਮੰਜੂਰੀ ਦਿੱਤੀ (ਪੱਤਰ ਨੰਬਰ: RRG.77/2015/11)। ਇਹ ਰਕਮ BHUNAKSHA ਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰੈਵਿਨਿਊ ਸਰਕਲ ਦਫਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਡਾਸਟਰਲ (ਭੂ-ਪਟਟੀ ਅਨੁਸਾਰ) ਨਕਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਡਿਜੀਟਲ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇਨਫਾਰਮੈਟਿਕਸ ਸੈਂਟਰ (NIC) ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਸ ਰਕਮ ਵਿੱਚੋਂ ₹37.50 ਲੱਖ NICSI ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਦੇਣ ਲਈ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਤਾਂ ਜੋ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਫੀਸ ਦੇ (FOC) ਤਕਨੀਕੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਰੱਖੇ ਜਾ ਸਕਣ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਸ਼੍ਰੀ ਹੇਮੰਤ ਸੈਕੀਆ, NIC ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਟੈਕਨੀਕਲ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੀ ਦੇਖ-ਰੇਖ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ BHUNAKSHA ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ 21 ਸਹਾਇਕਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਡਿਜੀਟਲ ਇੰਡੀਆ ਲੈਂਡ ਰਿਕਾਰਡ ਮਾਡਰਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ (DILRMP)
ਡਿਜੀਟਲ ਇੰਡੀਆ ਲੈਂਡ ਰਿਕਾਰਡ ਮਾਡਰਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ (DILRMP) ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਜਨਾ ਹੈ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਰਿਕਾਰਡ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ 2008 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ 2016 ਵਿੱਚ ਡਿਜੀਟਲ ਇੰਡੀਆ ਮੁਹਿੰਮ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਗਈ।
ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਲਕੜ ਹਨ:
- ਜ਼ਮੀਨ ਰਿਕਾਰਡਸ ਨੂੰ ਡਿਜੀਟਲ ਕਰਨਾ
- ਮਲਕੀਅਤ ਸੰਬੰਧੀ ਝਗੜਿਆਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ
- ਜ਼ਮੀਨ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਲਿਆਉਣੀ
- ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ
ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਸਰਕਾਰ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ, ਨਕਲੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਮਿਤਰ ਰਿਕਾਰਡ ਮਿਲ ਸਕਣ।
ਰਾਜ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਜ਼ਮੀਨ ਰਿਕਾਰਡ ਪੋਰਟਲ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰ ਰਾਜ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨੇ ਆਪਣਾ ਡਿਜੀਟਲ ਲੈਂਡ ਰਿਕਾਰਡ ਪੋਰਟਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕ:
- ਮਲਕੀਅਤ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ (RoR – Record of Rights) ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ
- ਭੂ-ਨਕਸ਼ਾ (Bhunaksha) ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ
- ਨਾਮ ਦਰਜੀ / ਮਲਕੀਅਤ ਤਬਦੀਲੀ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ
- ਜ਼ਮੀਨ ਸੰਬੰਧੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ
ਅਸਾਮ ਲਈ ਪੋਰਟਲ ਲਿੰਕ:
🔗 https://revenueassam.nic.in
ਹੋਰ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪੋਰਟਲ:
| ਰਾਜ / UT | ਲੈਂਡ ਰਿਕਾਰਡ ਪੋਰਟਲ |
| ਪੰਜਾਬ | https://plrs.org.in/ |
Bhulekh – ਸਭ ਰਾਜਾਂ ਲਈ ਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਪੋਰਟਲ
Bhulekh Land Record Portal ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੇ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪਹਿਲਾਂ ਖਤੌਨੀ, ਜਮਾਬੰਦੀ ਆਦਿ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੱਥ ਨਾਲ ਲਿਖੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਇਹ ਸਾਰੇ ਰਿਕਾਰਡ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਿਜੀਟਲ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।
ਇਸ ਪੋਰਟਲ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ:
- ਲਗਾਨ ਜਾਂ ਕਰ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ
- ਰਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਰਿਕਾਰਡ ਦੀ ਸਾਰ
- ਸਟੈਂਪ ਡਿਊਟੀ ਅਤੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਜਾਣਕਾਰੀ
- ਡਿਜੀਟਲ ਭੂ-ਨਕਸ਼ੇ (Bhunaksha)
ਹੁਣ ਲੋਕ ਘਰ ਬੈਠੇ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਜਾਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕਿਤੇ ਵੀ, ਕਦੋਂ ਵੀ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ।
Record of Rights (RoR) ਅਤੇ ਭੂ-ਨਕਸ਼ਾ (Bhunaksha) ਹੁਣ ਹੋਇਆ ਆਸਾਨ
RoR, ਜਿਸਨੂੰ ਕੁਝ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਮਾਬੰਦੀ ਜਾਂ ਖਤੌਨੀ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ, ਦੇਣਦਾਰੀ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ:
- RoR ਡਿਟੇਲਜ਼ ਆਨਲਾਈਨ ਵੇਖਣਾ
- ਪਲਾਟ ਅਨੁਸਾਰ ਨਕਸ਼ਾ ਵੇਖਣਾ
- ਆਪਣੀ ਅਰਜ਼ੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਜਾਣਨੀ
- ਜ਼ਮੀਨ ਸੰਬੰਧੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤੁਰੰਤ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨਾ
ਇਸ ਡਿਜੀਟਲੀਕਰਨ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਦਫਤਰਾਂ ਉੱਤੇ ਭਾਰ ਘੱਟ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਅਤੇ ਸੌਖਾ ਐਕਸੈਸ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਆਨਲਾਈਨ ਜ਼ਮੀਨ ਰਿਕਾਰਡ ਕਿਵੇਂ ਵੇਖੀਏ?
👇 ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਕਦਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੋ:
✅ ਕਦਮ 1: ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਪੋਰਟਲ ਖੋਲ੍ਹੋ
🔗 ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਲਿੰਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ ਜਾਂ Google ’ਚ ਖੋਜੋ।
✅ ਕਦਮ 2: ਲੋੜੀਂਦੀ ਸੇਵਾ ਚੁਣੋ
📜 ਜਿਵੇਂ ਕਿ RoR ਵੇਖਣਾ, ਨਕਸ਼ਾ (Bhunaksha), ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਸਥਿਤੀ ਜਾਂ ਲਗਾਨ ਜਾਣਕਾਰੀ।
✅ ਕਦਮ 3: ਲੋੜੀਂਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਭਰੋ
📌 ਸਰਵੇ ਨੰਬਰ, ਮਾਲਕ ਦਾ ਨਾਂ, ਪਿੰਡ / ਤਹਿਸੀਲ / ਖੇਤਰ ਦਾ ਨਾਂ, ਜਾਂ ਖਸਰਾ ਨੰਬਰ।
✅ ਕਦਮ 4: ਰਿਕਾਰਡ ਵੇਖੋ ਜਾਂ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰੋ
📥 ਰਿਕਾਰਡ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਡਾਊਨਲੋਡ ਜਾਂ ਪ੍ਰਿੰਟ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਨਿਸ਼ਕਰਸ਼
BHUNAKSHA ਅਤੇ DILRMP ਵਰਗੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਜ਼ਮੀਨ ਰਿਕਾਰਡ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਿਜੀਟਲ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ BHUNAKSHA ਦੀ ਲਾਗੂਅਤ ਇੱਕ ਬਿਹਤਰੀਨ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ ਕਿ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਰਾਹੀਂ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਿਵੇਂ ਆਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਤੁਸੀਂ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹੋਵੋ, ਖਰੀਦਦਾਰ, ਡਿਵੈਲਪਰ ਜਾਂ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ — ਹੁਣ ਇਹ ਪੋਰਟਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ, ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਡਾਟਾ ਤੁਰੰਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।